3Jane: Giao thức Lending nhận hậu thuẫn từ Paradigm

3Jane là gì?

3Jane là giao thức lending trên Ethereum, tập trung vào mô hình cho vay dựa trên tín dụng thay vì cơ chế thế chấp vượt mức phổ biến trong DeFi.

Điểm cốt lõi của 3Jane là thiết lập các hạn mức vay USDC không cần tài sản thế chấp, trong đó quyết định cho vay không dựa vào giá trị thế chấp on-chain, mà dựa trên việc đánh giá rủi ro, uy tín và khả năng hoàn trả của người vay.

Về định hướng dài hạn, 3Jane nhằm mở rộng phạm vi của thị trường lending on-chain, vượt ra khỏi giới hạn của các mô hình phụ thuộc nặng vào tài sản thế chấp. Giao thức hướng tới việc cung cấp vốn cho những thực thể có khả năng tạo dòng tiền và hiệu suất hoạt động thực, nhưng không sở hữu nhiều tài sản on-chain, từ đó đưa tín dụng, một trụ cột của tài chính truyền thống vào môi trường Ethereum theo cách có thể kiểm soát rủi ro.

Đối tượng mà 3Jane nhắm tới bao gồm các mô hình kinh doanh “asset-light” như doanh nghiệp nhỏ, startup công nghệ và các AI agents vận hành tự động. Với nhóm này, khả năng tiếp cận vốn không thế chấp giúp hình thành các vòng mở rộng kinh tế tự duy trì ngay trên Ethereum, thay vì bị giới hạn bởi yêu cầu ký quỹ cao như trong DeFi thế hệ cũ.

Công nghệ 3Jane sử dụng

Để hiện thực hóa tầm nhìn về một thị trường tín dụng không thế chấp, 3Jane không chỉ dựa vào lời hứa của người vay. Thay vào đó, dự án xây dựng một hệ thống thẩm định rủi ro đa tầng, kết hợp giữa quyền riêng tư tuyệt đối và dữ liệu tài chính minh bạch.

Thuật toán 3CA: Định giá rủi ro đa chiều

Trái tim của hệ sinh thái là 3Jane Credit Risk Algorithm (3CA). Đây không chỉ là một bảng điểm đơn thuần mà là một bộ máy phân tích dữ liệu tổng lực để đánh giá người vay qua ba lăng kính:

• Bằng chứng tài sản (Proof of Assets): Hệ thống xác thực số dư thực tế từ ví DeFi, lịch sử giao dịch trên các sàn CEX lớn và cả tài khoản ngân hàng truyền thống của người dùng.
• Phân tích dòng tiền (Cash flow): Thay vì chỉ nhìn vào số dư hiện tại, 3CA phân tích khả năng tạo ra thu nhập trong tương lai để đảm bảo người vay luôn có nguồn lực hoàn trả bền vững.
• Hệ thống điểm tín dụng tích hợp: 3Jane kết hợp các chỉ số uy tín từ những đơn vị hàng đầu như Cred Protocol, Blockchain Bureau và đặc biệt là điểm VantageScore 3.0 ngoài chuỗi để có cái nhìn toàn diện nhất về chân dung tài chính của người vay.

Công nghệ zkTLS và zkCoprocessor: Bảo mật ZKP

3Jane ra đời với mục tiêu giải quyết một trong những bài toán hóc búa của DeFi: Làm sao để xác thực dữ liệu nhạy cảm mà không làm lộ thông tin cá nhân?

• zkTLS (thông qua Reclaim Protocol): Đây là công nghệ giúp 3Jane xác thực dữ liệu từ Credit Karma hay các ngân hàng mà không cần bạn phải cung cấp số an sinh xã hội (SSN) hoặc thực hiện các bước "hard checks" gây tổn hại đến điểm tín dụng. Bạn chứng minh được mình giàu có và uy tín, nhưng danh tính của bạn vẫn là ẩn số.
• zkCoprocessor (Lagrange): Để đảm bảo dữ liệu on-chain không bị làm giả, 3Jane sử dụng hạ tầng của Lagrange để tính toán và xác minh lịch sử ví một cách nhanh chóng, tạo ra một bằng chứng không thể chối cãi về hành vi tài chính của người dùng trong quá khứ.

Mô hình hoạt động của 3Jane

Thị trường tiền tệ cốt lõi (Core Money Market)

Mô hình này vận hành theo cấu trúc hai phía, phục vụ cả người cung cấp vốn và người vay.

Ở phía cung, người dùng gửi USDC vào hệ thống và nhận về các token đại diện. Phần vốn chưa được giải ngân cho người vay được phân bổ vào các giao thức lending như Aave V3 nhằm tạo lợi suất, thay vì nằm yên không sử dụng.

Ở phía vay, những đối tượng đáp ứng tiêu chí đánh giá rủi ro của hệ thống sẽ được cấp hạn mức tín dụng USDC. Khoản vay có thể được rút để sử dụng mà không yêu cầu ký gửi tài sản thế chấp, với điều kiện tuân thủ các tham số quản lý rủi ro đã được thiết lập.

Module quản lý rủi ro: Underwriter & Slasher

Để kiểm soát rủi ro tín dụng và xử lý các khoản vay có vấn đề, hệ thống sử dụng hai module chức năng riêng biệt.

• Underwriter hoạt động ngoài chuỗi, chịu trách nhiệm đánh giá rủi ro của từng người vay. Module này tính toán hạn mức tín dụng, mức phí rủi ro và lịch hoàn trả phù hợp dựa trên các tiêu chí đã được thiết kế sẵn, thay vì áp dụng một cấu trúc vay chung cho tất cả.
• Slasher được kích hoạt khi người vay không tuân thủ nghĩa vụ hoàn trả hoặc có dấu hiệu vi phạm cam kết. Trong trường hợp đó, điểm tín dụng của người vay sẽ bị điều chỉnh giảm. Đồng thời, các khoản nợ xấu có thể được đưa vào cơ chế đấu giá trên chuỗi, nơi bên thứ ba có thể mua lại khoản nợ để tiếp tục xử lý ngoài đời thực, qua đó chuyển rủi ro ra khỏi hệ thống.

Thông tin token 3Jane

• Token Name: 3Jane Protocol Token
• Ticker: JANE
• Blockchain: Ethereum
• Token Standard: ERC-20
• Token Type: Governance & Utility

Ngoài ra những thông tin khác như tỷ lệ phân bổ hoặc lịch phát hành token JANE chưa được dự án tiết lộ..

Đội ngũ phát triển và các nhà đầu tư 3Jane

3Jane được dẫn dắt bởi Yakov Yakovsky, một nhà nghiên cứu có kinh nghiệm trong hệ sinh thái Ethereum và DeFi. Đội ngũ nòng cốt của dự án bao gồm các chuyên gia từng làm việc tại các quỹ đầu tư và các dự án phát triển hạ tầng trong ngành.

Về mặt tài chính, dự án đã hoàn thành vòng gọi vốn Seed trị giá 5.2 triệu USD. Vòng này được dẫn đầu bởi Paradigm, cùng sự tham gia của các quỹ đầu tư khác như Coinbase Ventures, Robot Ventures, Gate Ventures và Breed VC.

Dự án tương tự

• Liquidium: Giao thức vay và cho vay ngang hàng trên mạng Bitcoin. Mục tiêu của Liquidium là mở rộng ứng dụng của token BTC cho người sở hữu bằng cách trở thành người cho vay (lender) để nhận tỷ suất lợi nhuận APY. .
• Euler Finance: Giao thức lending phi tập trung, cho phép người dùng vay và cho vay bất kỳ token ERC-20 mà không cần thông qua cơ chế whitelist hay sự cho phép từ giao thức.