ETHGAS: Tái định nghĩa phí gas và không gian khối trên Ethereum
ETHGAS là gì?
ETHGAS là dự án hạ tầng tập trung vào việc tái cấu trúc cách Ethereum xử lý phí gas và không gian khối (blockspace). Thay vì xem gas đơn thuần là một khoản phí giao dịch biến động theo cung - cầu tức thời, ETHGAS coi blockspace là một loại tài nguyên kinh tế có thể được chuẩn hóa, định giá trước và giao dịch như một tài sản tài chính.
Mục tiêu dài hạn của ETHGAS là thúc đẩy Ethereum tiến gần hơn tới mô hình “Realtime Ethereum”, nơi giao dịch có thể được xác nhận gần như tức thì, chi phí trở nên dự đoán được và trải nghiệm người dùng không còn bị cản trở bởi biến động gas.
Để làm được điều này, ETHGAS xây dựng các thị trường blockspace và các cơ chế cam kết trước quyền được đưa giao dịch vào block, thay vì để mọi giao dịch cạnh tranh gas một cách hỗn loạn như hiện nay.
Vấn đề mà ETHGAS giải quyết?
Ethereum hiện tại hoạt động tốt ở vai trò một lớp settlement bảo mật cao, nhưng lại gặp nhiều hạn chế khi phục vụ các ứng dụng cần tốc độ và tính chắc chắn cao.
Thời gian tạo block trung bình khoảng 12 giây khiến giao dịch có độ trễ lớn, đặc biệt bất lợi cho các ứng dụng tài chính yêu cầu phản hồi nhanh như giao dịch, thanh toán hoặc gaming on-chain. Bên cạnh đó, phí gas trên Ethereum có tính biến động rất cao.
Người dùng không thể biết chính xác giao dịch của mình sẽ tốn bao nhiêu phí, khi nào được xác nhận và liệu có bị kẹt nếu mạng đột ngột đông đúc. Với các giao thức, việc thiết kế trải nghiệm người dùng trở nên khó khăn vì chi phí gas là yếu tố không thể kiểm soát.
ETHGAS tiếp cận bài toán này từ góc độ hạ tầng. Thay vì tối ưu từng giao dịch riêng lẻ, dự án tập trung chuẩn hóa blockspace thành một loại tài nguyên có thể được mua bán và cam kết trước. Khi blockspace trở thành một thị trường riêng biệt, phí gas không còn là một biến số ngẫu nhiên mà trở thành một chi phí có thể dự đoán, phòng ngừa và thậm chí được tài trợ cho người dùng cuối.
ETHGAS hoạt động như thế nào?
Kiến trúc tổng thể của ETHGAS
ETHGAS được thiết kế như một lớp hạ tầng bổ sung hoạt động song song với Ethereum, thay vì là một blockchain riêng hay một layer 2 độc lập. Ở cấp độ kiến trúc, ETHGAS đóng vai trò là cầu nối giữa ba nhóm chính trong hệ sinh thái Ethereum: người dùng và các giao thức cần thực hiện giao dịch on-chain; các builder có khả năng xây block; và các validator chịu trách nhiệm đề xuất block lên mạng lưới.
Thay vì để các giao dịch cạnh tranh lẫn nhau bằng gas trong mempool công khai, ETHGAS tạo ra một lớp thị trường trung gian, nơi quyền sử dụng blockspace được giao dịch và cam kết trước.
Hệ thống của ETHGAS bao gồm một lớp điều phối off-chain để xử lý việc khớp lệnh, định giá và quản lý cam kết blockspace theo thời gian thực, kết hợp với các thành phần on-chain dùng để thanh toán, xác thực và thực thi các cam kết đó. Cách tiếp cận này cho phép ETHGAS đạt được tốc độ xử lý cao và độ trễ thấp, trong khi vẫn giữ được tính bảo mật và không cần tin cậy vào bên thứ ba.
Quan trọng hơn, kiến trúc này cho phép ETHGAS tích hợp trực tiếp vào Ethereum mà không yêu cầu người dùng hay validator phải thay đổi cách họ tương tác với mạng lưới. Với người dùng cuối, ETHGAS gần như “vô hình” trong trải nghiệm, nhưng ở phía hạ tầng, nó thay đổi cách blockspace được phân bổ và định giá.
Công nghệ và giải pháp đổi mới của ETHGAS
Đổi mới cốt lõi của ETHGAS nằm ở việc tái định nghĩa gas và blockspace. Trên Ethereum hiện tại, gas là một cơ chế đấu giá tức thời: ai trả phí cao hơn thì giao dịch có nhiều khả năng được đưa vào block hơn.
Cơ chế này đơn giản nhưng gây ra nhiều hệ quả tiêu cực như phí biến động mạnh, trải nghiệm người dùng khó dự đoán và khó xây dựng các ứng dụng yêu cầu độ chắc chắn cao về thời gian thực thi.
ETHGAS thay thế mô hình đấu giá ngẫu nhiên đó bằng khái niệm “cam kết blockspace”. Ngoài ra, ETHGAS còn đặt nền móng cho việc trừu tượng hóa gas.
Các lớp của ETHGAS
Community: Lớp tương tác cộng đồng và onboarding người dùng
ETHGAS xem cộng đồng là một phần của sản phẩm, không chỉ là kênh truyền thông. Dự án tổ chức hoạt động theo mô hình “chapter”, mỗi chapter gắn với một chủ đề hoặc cột mốc phát triển cụ thể, từ học kiến thức, thử nghiệm sản phẩm đến đóng góp phản hồi cho hệ sinh thái.
Chapter đầu tiên tập trung vào nền tảng Ethereum như gas, block, nguyên nhân phí gas biến động và các điểm nghẽn trải nghiệm người dùng.
Các chapter tiếp theo đi sâu vào khái niệm blockspace, tầm nhìn Realtime Ethereum và cách ETHGAS nhìn blockspace như một tài nguyên kinh tế, khác với mempool truyền thống. Khi sản phẩm hoàn thiện hơn, nội dung chuyển sang thực hành: sử dụng Open Gas, claim gas rebate, tài trợ gas cho người dùng hay blockspace ở cấp độ thực thi.
Mục tiêu là giúp cộng đồng không chỉ hiểu mà còn sử dụng được sản phẩm. Hoàn thành nhiệm vụ, người dùng nhận điểm “Beans” - đơn vị ghi nhận mức độ đóng góp và tương tác, không phải token giao dịch. Beans giúp ETHGAS phân biệt người dùng thực sự tham gia với tài khoản hời hợt, đồng thời tạo động lực học hỏi và có thể làm tiêu chí cho các ưu đãi hoặc phân bổ trong tương lai.
Open Gas: Trừu tượng hóa phí gas và cơ chế rebate
Open Gas tập trung giải quyết trực tiếp rào cản lớn nhất với người dùng Ethereum: phí gas. Trong mô hình truyền thống, người dùng luôn phải trả gas bằng ETH cho mọi giao dịch, kể cả khi chỉ muốn thử một ứng dụng mới, khiến trải nghiệm trở nên phức tạp và kém thân thiện, đặc biệt với người mới.
Open Gas cho phép giao thức đứng ra xử lý phí gas cho người dùng thông qua hai cơ chế: claim rebates và design rebates. Với claim rebates, người dùng vẫn trả gas như bình thường, nhưng sau khi giao dịch hoàn tất có thể nhận lại một phần hoặc toàn bộ phí đã trả.
Cách này phù hợp với các giao thức muốn khuyến khích hoạt động on-chain mà không cần thay đổi luồng giao dịch hiện tại. Design rebates đi xa hơn, cho phép thiết kế trải nghiệm “gasless” ngay từ đầu: người dùng không cần nạp ETH, không cần quan tâm gas price hay gas limit, còn chi phí được xử lý ở tầng hạ tầng thông qua blockspace hoặc ngân sách gas đã cam kết trước.
Điểm mạnh của Open Gas là giao thức không phải viết lại smart contract hay xây hệ thống relayer phức tạp. ETHGAS đóng vai trò lớp hạ tầng chung, giúp trợ giá gas trở nên đơn giản, kiểm soát được chi phí và dễ mở rộng, đặc biệt phù hợp với các ứng dụng cần tăng trưởng nhanh như DeFi hướng người dùng phổ thông, NFT, gaming hay social on-chain.
Blockspace Trading: Thị trường giao dịch blockspace và các tính năng cốt lõi
Blockspace Trading là sản phẩm cốt lõi trong tầm nhìn dài hạn của ETHGAS. Có thể hình dung blockspace như chỗ ngồi trên một chuyến tàu. Trong mô hình hiện tại, mọi người phải “chen lấn” bằng cách trả gas cao vào phút chót, dẫn đến chi phí thất thường và thiếu chắc chắn. ETHGAS thay đổi cách tiếp cận này bằng việc cho phép đặt trước blockspace.
Thay vì gửi giao dịch vào mempool và chờ đợi, giao thức hoặc trader có thể xác định trước nhu cầu: thời điểm thực thi, mức độ ưu tiên thứ tự, hay dung lượng block cần sử dụng. Những yêu cầu này được đưa vào thị trường blockspace của ETHGAS, nơi builder và validator niêm yết nguồn cung tương ứng.
Khi hai bên thống nhất về giá và điều kiện, một cam kết blockspace được tạo ra và gắn trực tiếp với cơ chế thực thi. ETHGAS phối hợp với builder và validator để đảm bảo block được xây dựng và đề xuất đúng theo cam kết, kèm theo cơ chế xử lý vi phạm nhằm duy trì độ tin cậy của thị trường.
Cách làm này giúp giao thức và trader biết trước khi nào giao dịch sẽ được thực thi, thay vì phải suy đoán qua gas price. ETHGAS còn hỗ trợ các cam kết nâng cao như ưu tiên thứ tự giao dịch, sử dụng phần lớn blockspace, hoặc thậm chí toàn quyền kiểm soát một block trong một slot. Những lựa chọn này đặc biệt phù hợp với các giao thức lớn, builder hoặc hệ thống trading và automation cần độ chắc chắn cao.
Ngoài nhu cầu sử dụng thực tế, blockspace trading còn mở ra một thị trường mới để giao dịch. Blockspace có thể được mua bán dựa trên kỳ vọng tắc nghẽn mạng: nhu cầu tăng thì giá tăng, mạng rảnh thì giá giảm. Điều này giúp giao thức phòng ngừa rủi ro chi phí gas, đồng thời tạo cơ hội cho trader am hiểu động lực vận hành của Ethereum.
Đội ngũ phát triển và Nhà đầu tư ETHGAS
Đội ngũ phát triển ETHGAS
ETHGAS được sáng lập và dẫn dắt bởi Kevin Lepsoe, người giữ vai trò CEO và là bộ não đứng sau tầm nhìn biến blockspace của Ethereum thành một thị trường tài chính có thể giao dịch được.
Kevin có nền tảng sâu về tài chính truyền thống, từng làm Trưởng bộ phận Structured Derivatives (phái sinh cấu trúc) tại Morgan Stanley tại khu vực Châu Á. Bên cạnh Kevin, đội ngũ ETHGAS gồm nhiều kỹ sư và nhà phát triển có kinh nghiệm từ Morgan Stanley, Deutsche Bank, HKEx (Sở giao dịch Hồng Kông) và Lockheed Martin.
Nhà đầu tư và vòng gọi vốn ETHGAS
ETHGas công bố hoàn thành vòng gọi vốn seed trị giá 12 triệu USD vào tháng 12/2025 do Polychain Capital dẫn đầu, Stake Capital, BlueYard Capital, Lafayette Macro Advisors, SIG DT, Amber Group...
Roadmap ETHGAS
H1 2024 – Khởi tạo dự án & định hình kiến trúc
H2 2024 – Pre-seed & phát triển sản phẩm lõi
Q2 2025 – Mainnet ETHGAS & tích hợp builder
Q4 2025 – Ra mắt Blockspace Futures Market
Cuối 2025 – Mở rộng Open Gas Initiative
Đầu 2026 – Chuẩn hóa gasless UX cho dApp
2026 trở đi – Mở rộng thị trường & đa chain