Fantom đang nỗ lực để trở lại
![Avatar](/_next/image?url=https%3A%2F%2Ffiles.amberblocks.com%2Fuserdata%2Fusrw99tquxsc59ulas2lb89zhfi3r5pe%2Fprofile-pictures%2Ff64nigdm7v3r8xb4qxqy881ep9417qjj%2Fbafybeiaqojy2e2yyl7fmxhmdzuikm5rddpyzhxt5h5xsj746dpb2lnbfka.png&w=3840&q=20)
![thumbnail](https://file.coin98.com/images/andreftm-rXAU04WtybvYD6v3.png)
Cùng với nhịp hồi của toàn thị trường crypto, FTM đã tăng hơn 200% trong 2 tháng đầu năm 2023. Andre Cronje quay trở lại thị trường crypto cùng tiết lộ tài chính đáng chú ý của Fantom. Bài viết này trình bày những điểm đáng chú ý về hệ sinh thái Fantom mà nhà đầu tư cần quan tâm:
- Dấu hiệu quay trở lại của Fantom;
- Bản nâng cấp Fantom Virtual Machine sẽ được triển khai trong 2023;
- Những chương trình khuyến khích developers.
Fantom có đang bị bỏ lại?
Kể từ thời điểm Andre Cronje rời đi, nhà đầu tư dần mất niềm tin vào hệ sinh thái Fantom của ông. TVL trên Fantom đã trượt khá dài từ đầu 2022 đến nay. Tại thời điểm viết bài, giá trị vốn hoá của FTM là 1 tỷ USD, xếp vị trí thứ 42, thấp hơn nhiều blockchain L1 khác.
![fantom tvl](https://file.coin98.com/images/fantom-tvl-kguSCze3oxoJHAbB.png)
Tuy nhiên, đội ngũ đứng sau các dự án và Fantom Foundation vẫn tiếp tục phát triển, không có dấu hiệu rời bỏ dự án.
Tháng 11 năm 2022, Andre Cronje bất ngờ quay trở lại. Ông chia sẻ trên twitter thông tin về tình hình hoạt động của Fantom dưới góc nhìn một công ty crypto. Trong đó viết rằng Fantom Foundation đang nắm giữ hơn 450 triệu FTM, hơn 100 triệu USD stablecoin, hơn 100 triệu USD các loại tài sản crypto… với tình hình tài chính này, Fantom có thể vận hành hơn 30 năm nữa mà không cần sử dụng FTM token.
Fantom: an inside financial peak at being a ‘crypto company’ https://t.co/opTQKairAq
— Andre Cronje (@AndreCronjeTech) November 28, 2022
Những chia sẻ này đánh dấu sự quay trở lại của Andre và mang lại niềm tin vô cùng lớn cho cộng đồng Fantom. Người dùng đã bắt đầu quay trở lại hệ sinh thái này.
Theo dữ liệu từ Nansen, Fantom là blockchain có số lượng ví hoạt động trong tháng 1 vừa qua nhiều thứ 3 trên toàn thị trường, vượt qua Solana, Ethereum và các dự án L2 đang hot ở thời điểm hiện tại. Trong tháng 2, Fantom cũng ghi nhận sự tăng trưởng về lượng người dùng cao nhất trong các blockchain.
![fantom active address](https://file.coin98.com/images/fantom-active-address-pgTSmstplCrGUgJQ.png)
End of 2/2023#BNBChain/ #Ethereum/ #Polygon have the highest total addresses pic.twitter.com/bCYTQftjAB
— Coin98 Analytics (@Coin98Analytics) March 3, 2023
Giá FTM đã tăng hơn 200% kể từ thời điểm đó, TVL cũng tăng hơn 200 triệu đô vào tháng 2 năm 2023. Hệ sinh thái này đang quay trở lại.
Những nhân tố giúp Fantom phát triển
Andre Cronje đã thực sự trở lại
Trên trang twitter của mình, Andre Cronje tích cực hỗ trợ marketing cho Fantom. Ông chia sẻ góc nhìn về thị trường, retweet lại bài đăng liên quan tới Fantom, chia sẻ về roadmap cũng như lí do chọn Fantom. Ông để giới thiệu về tài khoản nửa thật nửa đùa “Vice President of Meme”, tuy nhiên ở thời điểm hiện tại đã được đổi thành “Co-founder & Architect Fantom”.
About ~45 now. We've been aggressively hiring. Increased total staff by 18% since December. Added a whole new independent client team, and building out the marketing team structure. Lots of real heavy hitters.
— Andre Cronje (@AndreCronjeTech) February 22, 2023
Trên thực tế đây không phải lần đầu tiên Andre Cronje “từ giã" thị trường crypto sau đó quay lại, những lần quay lại trước đây đều ghi nhận sự tăng trưởng của các dự án liên quan khiến nhiều nghĩ đây là chiêu trò của Andre. Rõ ràng, đây là một hình thức marketing rất hiệu quả.
Xem thêm: 'Đấng sáng thế' của DeFi đang trở lại
Fantom Virtual Machine
![fvm tosca](https://file.coin98.com/images/fvm-tosca-Znol8fzrU85nLs98.png)
Ngày 3/2/2023, Fantom công bố bản nâng cấp Fantom Virtual Machine (FVM). Dự kiến khởi chạy Q2 Q3 năm 2023. Bản cập nhật này được giới thiệu sẽ giúp Fantom nhanh hơn, hiệu quả hơn trong cấu trúc dữ liệu của EVM (Ethereum Virtual Machine).
Phía dự án ước tính sau khi triển khai FVM, Fantom sẽ nhanh hơn 8.1x lần và sử dụng ít hơn 98% không gian lưu trữ bộ nhớ. Vốn dĩ Fantom đã là blockchain có TPS (Transactions per second) khá cao, khoảng 10,000 TPS (cao hơn nhiều so với Ethereum là 30 TPS). Sau khi triển khai thành công FVM, Fantom sẽ có thể xử lý 400 triệu giao dịch mỗi ngày, gấp 4 lần số giao dịch thực hiện mỗi ngày bằng VISA tại Mỹ.
![fvm vs evm](https://file.coin98.com/images/fvm-vs-evm-RlBlWOf1drKATEbe.png)
Bên cạnh FVM, Fantom còn có những cập nhật quan trọng như cung cấp miễn phí gas để các ví không có FTM cũng có thể hoạt động, smart wallet,... Đọc thêm tại đây.
Fantom Gitcoin và Ecosystem Vault
Sau khi bỏ phiếu, cộng đồng đã thông qua Ecosystem Vault trên Fantom. Tháng 1 năm 2023, Ecosystem Vault đã chính thức được triển khai. Ecosystem Vault là một loại quỹ on-chain được lập bởi 10% phí giao dịch trên Fantom và thuộc quyền kiểm soát của cộng đồng. Điều này được thực hiện sau khi giảm tỉ lệ burn rate của FTM và chuyển thẳng 10% đó vào Vault.
Fantom's Ecosystem Vault is officially live! 🚀
— Fantom Foundation (@FantomFDN) January 19, 2023
The Vault is a funding pool aimed at empowering builders on #Fantom for new projects, ideas and creations via community-driven governance proposals.
Dive in for full details on how to apply:https://t.co/zwEZSifluY
🧵👇 pic.twitter.com/aa6EEvRX5y
Số tiền trong Vault sẽ được sử dụng để giúp các dự án trên Fantom phát triển các dapp. Các dự án muốn nhận được tiền từ Vault phải thông qua proposal biểu quyết từ cộng đồng, sau đó số tiền sẽ được giải ngân dần theo thời gian.
Bên cạnh Ecosystem Vault, Fantom Foundation còn hỗ trợ các dự án gọi vốn thông qua Fantom Gitcoin Round lần đầu tiên. Fantom Gitcoin Grants là chương trình được tổ chức bởi Fantom và Gitcoin, sử dụng cơ chế Quadratic Funding giống như các vòng Gitcoin Round.
Đã có tổng cộng 365,942 FTM được trao cho các dự án tiềm năng, trong đó có các dự án nổi bật nhận được nhiều FTM như DefiLlama, DePay, Revoke.cash, SpiritSwap, Symphony Finance…
![fantom gitcoin round 1](https://file.coin98.com/images/fantom-gitcoin-round-1-HiRqp9uEiocvWs4B.png)
Ngoài ra, Fantom cũng tổ chức Fantom Hackathon Q1 2023 để cấp vốn cho các dự án, cuộc thi có sự tham gia đánh giá của Andre Cronje.
Trong đầu năm 2023, Fantom Foundation liên tục tổ chức các sự kiện, cung cấp nguồn vốn bền vững cho các dự án xây dựng trên Fantom, hướng đến mục tiêu phát triển trong dài hạn. Đây là một tín hiệu tích cực cho hệ sinh thái này.
Nhóm dự án đáng chú ý
Sau khi Fantom Foundation phát động nhiều chương trình grant, các dự án trên Fantom cũng cho thấy sự phát triển tích cực.
- Equalizer Exchange là một trong những dự án nổi bật hiện nay, được cho là phiên bản fork từ Solidly, dự án kết hợp đồng thời các pool thanh khoản thông thường và stableswap (twin-AMM), đồng thời sử dụng cơ chế veToken để khuyến khích cung cấp thanh khoản. Equalizer được Andre Cronje retweet nhiều lần trên Twitter, hiện đang đứng thứ 3 về TVL, khối lượng giao dịch từ đầu năm 2023 liên tục tăng trưởng.
![equalizer vol](https://file.coin98.com/images/equalizer-vol-98I3MR9cKRTLE6Wg.png)
- Trong số các sàn DEX, SpookySwap là dự án giữ phong độ ổn định nhất và hiện tại vẫn là dự án DEX lớn nhất trên Fantom, với khoảng 95 triệu TVL, chiếm hơn 20% tổng TVL toàn hệ. Người dùng vẫn thường xuyên sử dụng SpookySwap do có thanh khoản dày, dễ dàng thực hiện bridge/cross-chain swap do tích hợp với cầu nối của Axelar Network.
Các dự án DEX vẫn đang chiếm ưu thế hoàn toàn trên Fantom với 6/10 dự án DEX thuộc top 10 TVL. Tuy nhiên, trên thực tế các dự án này thường là các bản fork của các dự án trên hệ sinh thái khác, điều này chỉ giúp hệ sinh thái đu trend trong ngắn hạn.
- Sau đợt tăng trưởng nóng của GMX trên Arbitrum, hệ sinh thái Fantom cũng xuất hiện một dự án fork GMX là Mummy Finance. Dù chỉ là một dự án fork model, Mummy Finance cũng gây được sự chú ý và tăng trưởng cả về TVL & khối lượng giao dịch. Đối thủ thuộc mảng Perpetual DEX của Mummy trên Fantom là Morphex sẽ được ra mắt vào đầu tháng 3.
![mummy tvl](https://file.coin98.com/images/mummy-tvl-mEnS5b5AQVHAVEXR.png)
Tổng kết
Tưởng chừng như đã rời bỏ cuộc chơi, Fantom cùng Andre quay trở lại thị trường với nhiều hoạt động mới. Sử dụng quỹ Fantom Foundation để quảng bá và phát triển hệ sinh thái.
Bản cập nhật FVM có thể sẽ là bản cập nhật lớn nhất của Fantom trong 2023. Cùng với đó, những thay đổi về phí gas, tốc độ giao dịch và những dự án mới sẽ củng cố thêm niềm tin từ phía nhà đầu tư.
TVL đã tăng nhẹ. Giá FTM cũng đã tăng. Tuy nhiên, Fantom vẫn chưa có nhiều dự án mới thật sự thu hút người dùng. Nhà đầu tư cần quan sát thêm dấu hiệu của dòng tiền ở Fantom trong thời gian tới trước khi đưa ra quyết định.